Bir ihracat teklifinde ürün fiyatını bilmek tek başına yeterli değildir. Özellikle CFR, CIF, CPT veya DAP gibi nakliye maliyetinin satıcı tarafından üstlenildiği teslim şekillerinde, bir konteyner veya tır içine kaç adet ürün yüklenebileceğinin doğru hesaplanması gerekir.
Çünkü toplam nakliye maliyetini araca yüklenen ürün miktarına bölmeden doğru birim fiyat oluşturmak mümkün değildir.
Örneğin 4.800 EUR tutarındaki bir nakliye maliyetinin:
- 1.200 koliye dağıtılması durumunda koli başına maliyeti 4 EUR,
- 1.000 koliye dağıtılması durumunda ise koli başına maliyeti 4,80 EUR olur.
Yüklenebilir miktardaki yüzde 16,7’lik bir düşüş, koli başına nakliye maliyetini yüzde 20 artırır. Bu fark teklif hazırlanırken hesaba katılmazsa sipariş alındığında satış kârlı görünürken sevkiyat sonucunda zarar oluşabilir.
Bu nedenle konteyner ve tır ölçüleri yalnızca operasyon departmanının bilmesi gereken teknik ayrıntılar değildir. İhracat satışçısının fiyat verirken kullanması gereken temel ticari verilerdir.
CFR ve CIF yalnızca deniz ve iç su taşımalarında kullanılabilir. CPT ve DAP ise karayolu dâhil farklı taşıma türlerinde ve multimodal sevkiyatlarda kullanılabilir. Ayrıca “C” grubu teslim şekillerinde satıcı taşıma bedelini varış noktasına kadar ödese de risk genellikle çıkış noktasında alıcıya geçer. DAP gibi “D” grubu kurallarda ise risk, belirlenen varış noktasına kadar satıcıda kalır. Ayrıntılar için ICC Incoterms 2020 ve ICC C ve D grubu açıklaması incelenebilir.
Ürününüz için doğru araç tipini belirleyin
Ürün ölçüleri, ambalaj yapısı ve brüt ağırlık birlikte değerlendirilmeden doğru konteyner veya tır seçimi yapılamaz. Yükleme kapasitenizi ve birim nakliye maliyetinizi teklif öncesinde birlikte netleştirebiliriz.
Danışmanlık Görüşmesi Talep EdinKonteyner ve tır kapasitesini anlamak için temel kavramlar
Net ağırlık
Ürünün ambalaj, palet ve diğer yükleme malzemeleri hariç kendi ağırlığıdır.
Teklif ve sevkiyat hesaplarında yalnızca net ağırlığa bakmak yeterli değildir. Çünkü konteynere veya araca yüklenen ambalajların, paletlerin ve sabitleme malzemelerinin de toplam ağırlığa eklenmesi gerekir.
Dara ağırlığı
Boş konteynerin, dorsenin veya aracın kendi ağırlığıdır.
Örneğin bir konteynerin maksimum brüt ağırlığı 32.500 kg, dara ağırlığı 3.880 kg ise teorik maksimum yük kapasitesi yaklaşık 28.620 kg’dır.
Brüt ağırlık
Ürün, ambalaj, palet, kasa, destek malzemesi ve yük sabitleme ekipmanlarının toplam ağırlığıdır.
IMO VGM kurallarına göre dolu bir konteynerin brüt ağırlığı; konteynerin darası ile ürünlerin, ambalajların, paletlerin, takozların ve diğer sabitleme malzemelerinin toplamından oluşur. Dolu konteynerin doğrulanmış brüt ağırlığının gemiye yüklemeden önce bildirilmesi gerekir.
Payload veya azami yük kapasitesi
Konteynerin ya da aracın teknik olarak taşımasına izin verilen maksimum yük ağırlığıdır.
Ancak konteyner üzerinde yazan teknik payload değeri, her güzergâhta aynı miktarın yasal olarak taşınabileceği anlamına gelmez. Liman, karayolu, çekici, şasi, dingil dağılımı ve ülke mevzuatı daha düşük bir sınır oluşturabilir.
Hacim
Ürün veya ambalajın kapladığı üç boyutlu alandır ve genellikle metreküp, yani m³ olarak ifade edilir.
Örneğin 60 × 40 × 50 cm ölçülerindeki bir koli: 60 × 40 × 50 ÷ 1.000.000 = 0,12 m³ hacim kaplar.
Nominal kapasite ve gerçek kullanılabilir kapasite
Konteynerin katalogda 76,4 m³ hacme sahip olması, 76,4 m³ ürünün doğrudan yüklenebileceği anlamına gelmez.
Gerçek kullanılabilir kapasiteyi şu unsurlar azaltabilir:
- Koli ve paletler arasında kalan boşluklar
- Ürünlerin farklı yönlerde çevrilememesi
- Palet çıkıntıları
- Kapı genişliği ve yüksekliği
- Yükleme ekipmanının hareket alanı
- Ürünlerin istiflenememesi
- Ağırlık merkezi ve yük dağılımı
- Takoz, hava yastığı ve sabitleme malzemeleri
- Soğutuculu konteynerlerde hava dolaşımı ihtiyacı
Bu nedenle katalog hacmi bir başlangıç verisidir; yükleme planının kendisi değildir.
Konteyner türleri ve ölçüleri
Aşağıdaki ölçüler, yaygın ekipman tipleri için planlama amacıyla kullanılabilecek yaklaşık değerlerdir. Aynı konteyner türünde bile üretim serisine ve konteyner sahibine göre küçük farklılıklar görülebilir. Kesin yükleme öncesinde tahsis edilen konteynerin CSC plakası, dara ağırlığı ve ekipman özellikleri kontrol edilmelidir.
| Konteyner tipi | Yaklaşık iç ölçüler U × G × Y | Kapı açıklığı G × Y | Hacim | Azami payload | Yaygın kullanım |
|---|---|---|---|---|---|
| 20’ DC | 5,90 × 2,35 × 2,39 m | 2,35 × 2,27 m | 33,2 m³ | Yaklaşık 28,3 ton | Ağır ve yoğun ürünler |
| 40’ DC | 12,03 × 2,35 × 2,39 m | 2,34 × 2,27 m | 67,7 m³ | Yaklaşık 28,9 ton | Genel kuru yükler |
| 40’ HC | 12,03 × 2,35 × 2,70 m | 2,34 × 2,58 m | 76,4 m³ | Yaklaşık 28,7 ton | Hafif ve hacimli ürünler |
| 45’ HC | 13,56 × 2,35 × 2,70 m | 2,34 × 2,59 m | Yaklaşık 85–86 m³ | Yaklaşık 27,6 ton | Yüksek hacimli kuru yükler |
| 40’ HC Reefer | Yaklaşık 11,58 × 2,28 × 2,43 m | Yaklaşık 2,28 × 2,47 m | Yaklaşık 64–67,5 m³ | Modele göre yaklaşık 29 ton | Isı kontrollü ürünler |
| 20’ Open Top | Yaklaşık 5,92 × 2,35 × 2,29 m | Üstten yüklemeye uygun | Ürüne göre hesaplanır | Yaklaşık 28 ton | Yüksek ve vinçle yüklenen ürünler |
| 40’ Open Top HC | Yaklaşık 12,03 × 2,35 × 2,65 m | Üstten yüklemeye uygun | Ürüne göre hesaplanır | Yaklaşık 28,4 ton | Yüksek ve uzun yükler |
| 40’ Flat Rack | Yaklaşık 11,63 × 2,44 m platform | Kapı bulunmaz | Hacim yerine dış ölçü değerlendirilir | Teknik olarak 47 tona kadar çıkabilen modeller vardır | Makine, tekne ve gabari dışı yükler |
Standart kuru konteyner ölçüleri ve payload değerleri Maersk ekipman ölçülerinden; ağırlık sınırları ise Maersk konteyner ağırlık limitlerinden alınmıştır. Değerler konteyner serisine göre değişebileceği için taşıyıcı onayı gereklidir.
20’ DC konteyner hangi yükler için uygundur?
20’ DC konteyner, 40’ konteynere göre daha düşük hacme sahip olsa da birçok modelde benzer bir yük taşıma kapasitesi sunar.
Bu nedenle şu ürünlerde sıkça tercih edilir:
- Doğal taş
- Metal
- Seramik
- Kimyasal ham madde
- Yoğun yapı malzemeleri
- Ağır makine parçaları
Yoğunluğu yüksek ürünlerde 40’ konteyner seçmek her zaman avantaj sağlamaz. Ürün, konteyner hacmi dolmadan tonaj limitine ulaşabilir.
40’ DC ve 40’ HC arasındaki fark nedir?
40’ DC ile 40’ HC konteynerlerin taban alanları birbirine yakındır. Temel fark iç yüksekliktir.
40’ HC konteyner yaklaşık 30 cm daha yüksek olduğu için daha fazla koli katmanı, daha yüksek palet, daha hacimli ama hafif ürün ile ambalajlı plastik, mobilya veya tekstil ürünü yüklemelerinde avantaj sağlayabilir.
Ancak yüksekliğin artması payload değerini aynı oranda artırmaz. 40’ HC’nin avantajı ağırlıktan çok hacimdir.
Reefer konteyner neden daha az hacim sunar?
Reefer konteynerlerde yalıtım duvarları, soğutma sistemi ve hava dolaşım kanalları bulunur. Bu nedenle aynı dış ölçülere sahip kuru yük konteynerine kıyasla iç uzunluk, genişlik ve kullanılabilir hacim daha düşüktür.
Ayrıca ürünlerin soğuk hava akışını engellemeyecek şekilde yüklenmesi gerekir. Bu yüzden reefer konteynerlerde katalog hacmini tamamen doldurmak genellikle doğru bir yükleme yöntemi değildir.
Open top ve flat rack ne zaman kullanılmalıdır?
Open top konteyner, standart kapıdan geçirilemeyen ancak üstten vinçle yüklenebilen ürünlerde kullanılır.
Flat rack ise ağır iş makineleri, endüstriyel ekipmanlar, tekneler, borular ve gabari dışı parçalar için tercih edilebilir.
Flat rack üzerindeki teknik payload değeri yüksek olsa bile liman ekipmanı, gemi hattı, kara yolu şasisi, ağırlık dağılımı ve güzergâh izinleri daha düşük bir operasyonel sınır oluşturabilir.
Tır ve dorse ölçüleri
“Tır ölçüsü” ifadesi günlük kullanımda tek bir araç tipini anlatıyor gibi görünse de standart tenteli, mega, jumbo, frigorifik ve lowbed araçların kullanım amaçları birbirinden farklıdır.
Avrupa uluslararası karayolu taşımacılığında genel referans olarak mafsallı araçların azami uzunluğu 16,50 metre, karayolu katarlarının uzunluğu 18,75 metre, standart araç genişliği 2,55 metre ve azami yüksekliği 4 metre olarak düzenlenmiştir. Isı kontrollü üst yapılarda genişlik 2,60 metreye kadar çıkabilir. Beş veya altı akslı yaygın araç kombinasyonlarında azami yüklü ağırlık çoğunlukla 40 tondur. İntermodal konteyner taşımalarında belirli koşullarla 42 veya 44 tonluk hükümler bulunabilir. Kaynak: Avrupa araç ölçüleri mevzuatı.
| Araç veya dorse tipi | Yaklaşık iç yükleme ölçüsü | Yaklaşık hacim | Palet kapasitesi | Tonaj yaklaşımı | Yaygın kullanım |
|---|---|---|---|---|---|
| Standart tenteli dorse | 13,62 × 2,48 × yaklaşık 2,70 m | Yaklaşık 90–92 m³ | Genellikle 33–34 Euro palet veya 26 adet 1.200 × 1.000 mm palet | Net yük; yasal toplam ağırlık, çekici ve dorse darası çıkarılarak hesaplanır | Genel paletli ve yan yüklemeli ürünler |
| Mega dorse | 13,62 × 2,48 × yaklaşık 3,00 m | Yaklaşık 100–102 m³ | Genellikle 33–34 Euro palet veya 26 endüstriyel palet | Standart dorseyle benzer yasal toplam ağırlık, daha yüksek hacim | Otomotiv, hafif ve hacimli ürünler |
| Jumbo araç | İki ayrı yükleme gövdesi; gövde başına yaklaşık 7,32–8,12 m | Toplam yaklaşık 108–120 m³ | Konfigürasyona göre yaklaşık 36–40 Euro palet | Karayolu katarı için güzergâh ve yasal toplam ağırlık kontrol edilir | Çok hacimli ve nispeten hafif ürünler |
| Frigorifik dorse | Yaklaşık 13,31 × 2,46 × 2,63 m | Yaklaşık 86 m³ | Yaklaşık 33 Euro palet veya 26 endüstriyel palet | Yalıtım ve soğutma ünitesi darayı artırır | Gıda, ilaç ve ısı kontrollü ürünler |
| Lowbed | Aks, platform ve uzatma yapısına göre değişir | Standart hacim hesabı yapılmaz | Palet hesabı genellikle uygulanmaz | Teknik kapasite modele göre çok geniş aralıkta değişir; özel izin gerekebilir | Ağır, yüksek ve gabari dışı yükler |
Standart ve mega dorse üretici verilerinde yaklaşık 13,62 metre iç uzunluk, 2,48 metre iç genişlik ve modele göre 3 metreyi aşabilen iç yükseklikler görülmektedir. Kaynaklar: Krone Mega Liner ve Schmitz Cargobull S.CS Mega. Bazı üreticiler 34 Euro palet alanı belirtirken, klasik yerleşim hesabında 33 Euro palet yaygın kabul edilir. Schmitz Cargobull jumbo araç bilgilerinde toplam hacim yaklaşık 108–120 m³ seviyesine çıkabilir. Krone dorse ve frigorifik ekipman ölçülerindeki bir örnek modelde iç ölçüler 13,31 × 2,46 × 2,63 metredir.
EPAL palet standardına göre Euro paletin ölçüsü 800 × 1.200 mm’dir. Endüstriyel veya ISO modüler yük tabanında 1.200 × 1.000 mm ölçüsü yaygın olarak kullanılır. Ayrıntılı türler EPAL ürün föylerinde bulunur.
Standart tenteli dorse
Tenteli dorse, yanlardan, arkadan ve bazı modellerde üstten yüklemeye izin verdiği için genel ihracat yüklerinde en yaygın seçeneklerden biridir. Paletli ürünler, yapı malzemeleri, makine parçaları ve ambalajlı sanayi ürünleri için uygundur.
Mega dorse
Mega dorsenin temel avantajı daha yüksek iç hacimdir. Taban yüksekliğinin daha düşük olması sayesinde toplam araç yüksekliği yasal sınırlar içinde kalırken yaklaşık 3 metre iç yükseklik elde edilebilir. Bu nedenle düşük yoğunluklu ve hacimli ürünlerde avantaj sağlar.
Ancak mega dorse daha yüksek tonaj taşıyan bir araç olarak düşünülmemelidir. Avantajı çoğunlukla hacim tarafındadır.
Jumbo araç
Jumbo olarak adlandırılan araçlar genellikle tek bir yarı römorktan değil, kamyon üzerindeki yükleme gövdesi ile arkasındaki römorktan oluşan yüksek hacimli kombinasyonlardır.
Bu araçlar ambalaj, izolasyon malzemesi, plastik ürün, otomotiv parçası ve hafif mobilya gibi hacimli ancak görece hafif ürünlerde avantaj sağlar.
“Jumbo” ifadesi tek bir evrensel ölçüyü tanımlamadığı için fiyat talep edilirken toplam iç ölçü, kapı ölçüsü, gövde sayısı ve yükleme şekli ayrıca sorulmalıdır.
Frigorifik dorse
Frigorifik dorselerde yalıtımlı duvarlar iç genişliği ve hacmi azaltır. Soğutma ünitesi de aracın boş ağırlığını artırır.
Ayrıca ürünün yalnızca fiziksel olarak sığması yeterli değildir. Hava dolaşımı, sıcaklık zonları ve ürünlerin soğuk zincire uygun yerleşimi de değerlendirilmelidir.
Lowbed
Lowbed araçlar için standart bir “kaç palet alır” hesabı yapmak doğru değildir.
Lowbed seçimi ürünün toplam ve tekil ağırlığına, ölçülerine, ağırlık merkezine, aks sayısına, platform yüksekliğine, güzergâhtaki köprü ve yol kısıtlarına ve özel taşıma izinlerine göre yapılır.
Bazı çok akslı semi low loader modelleri teknik olarak 120 tona kadar payload ve 36 metreye kadar uzatma seçenekleri sunabilir. Ancak bu değerler standart karayolu taşımacılığı sınırı değil, özel ekipmanın teknik kapasitesidir. Gerçek taşıma için ülke ve güzergâh bazında izin alınması gerekebilir. Kaynak: Faymonville lowbed teknik ekipman bilgileri.
Hacim mi, tonaj mı? Gerçek kapasiteyi hangisi belirler?
Bir aracın yükleme kapasitesini değerlendirirken sorulması gereken temel soru şudur: Araç önce hacim olarak mı dolacak, yoksa tonaj sınırına mı ulaşacak?
Cevap ürüne göre değişir.
Hangi limit önce doluyorsa gerçek yükleme kapasitesini o belirler.
ÖRNEK 1
Mermer blok yüklemesi
- Ürün tipi
- Ambalajlı mermer blok
- Birim hacim
- 5,04 m³ (2,40 × 1,50 × 1,40 m)
- Birim ağırlık
- 13.500 kg brüt
- Toplam yükleme sonucu
- 2 blok; 10,08 m³ ve 27.000 kg
- Sınırlayıcı faktör
- Tonaj sınırı önce dolar
- Ticari çıkarım
- 20’ DC hacminin yalnızca yaklaşık %30’u kullanılsa da payload sınırına yaklaşılır.
ÖRNEK 2
Plastik çatal bıçak seti
- Ürün tipi
- Ambalajlı plastik ürün kolisi
- Birim hacim
- 0,06 m³ (60 × 40 × 25 cm)
- Birim ağırlık
- 8 kg brüt
- Toplam yükleme sonucu
- 1.200 koli; 72 m³ ve 9.600 kg
- Sınırlayıcı faktör
- Hacim sınırı önce dolar
- Ticari çıkarım
- 40’ HC neredeyse tamamen dolar; toplam ağırlık 10 tona ulaşmaz.
Mermer örneğinde yükün tek bir noktada yoğunlaşması hâlinde konteyner taban yükü, ağırlık dağılımı, sabitleme ve kara yolu şasisi ayrıca değerlendirilmelidir.
Dolayısıyla 40’ HC konteynerin yüksek hacmi plastik, ambalaj, hafif mobilya veya düşük yoğunluklu ürünlerde değer yaratırken mermer, metal veya yoğun yapı malzemelerinde aynı avantajı sağlamayabilir.
Konteyner veya tır yükleme hesabı nasıl yapılır?
Satılabilir birimin ambalajlı ölçüsünü belirleyin
Ürünün çıplak ölçüsünü değil, sevkiyata hazır nihai ambalaj ölçüsünü kullanın. Kutu veya kasa, köşe koruyucu, streç, palet, üst kapak ve bağlama ile sabitleme çıkıntılarını hesaba dâhil edin.
Birim hacmi hesaplayın
Santimetre cinsindenUzunluk × Genişlik × Yükseklik ÷ 1.000.00080 × 60 × 50 cm ölçülerindeki bir kutunun hacmi: 80 × 60 × 50 ÷ 1.000.000 = 0,24 m³.
Birim brüt ağırlığı belirleyin
Ürün ağırlığına ambalaj ve palet payını ekleyin. Net ürün 780 kg, palet 25 kg, ahşap kasa ve koruma 45 kg ise birim brüt ağırlık 850 kg olur.
Hacme göre teorik adet hesabı yapın
Teorik adetAraç hacmi ÷ Birim ambalaj hacmiBu yalnızca ilk kontroldür. Sonuç tam sayı olarak aşağı yuvarlanmalı ve üç boyutlu yerleşimle doğrulanmalıdır.
Tonaja göre teorik adet hesabı yapın
Tonaja göre adetİzin verilen yük ağırlığı ÷ Birim brüt ağırlıkİzin verilen ağırlık; konteyner teknik payload değeri, kara yolu yasal sınırı, çekici ve şasi kapasitesi, liman veya terminal sınırı, hat tarafından kabul edilen yük ile dingil ve taban yükü sınırının en düşüğü olmalıdır.
Kapı ölçüsünü kontrol edin
Bir ürün konteynerin iç hacmine sığsa bile kapıdan geçemeyebilir. Kapı genişliği ve yüksekliği, forklift direği, ürünün dönüş açısı ve yükleme rampası kontrol edilmelidir. Örneğin 2,60 metre yüksekliğindeki bir palet 40’ HC konteynerin iç kısmına teorik olarak sığabilir; fakat kapı yüksekliği daha düşükse içeri alınamayabilir.
Palet yerleşimini hesaplayın
Yalnızca toplam taban alanını bölmek doğru sonuç vermeyebilir. Palet eni ve boyu, çıkıntısı, taban ölçüsü, forklift giriş yönü, kapı açıklığı, gereken boşluk, istiflenebilirlik ve yük sabitleme alanı planlanmalıdır.
Nihai yükleme miktarını belirleyin
Nihai adetHacim, ağırlık, palet, kapı ve yasal limitler arasındaki en düşük değerBu yaklaşım satış ekibinin “teorik olarak sığıyor” varsayımıyla fiyat vermesini engeller.
Palet ve yerleşim planında dikkat edilmesi gerekenler
Euro palet ve endüstriyel palet farkı
Euro palet ölçüsü 800 × 1.200 mm’dir. Endüstriyel veya modüler paletlerde 1.000 × 1.200 mm ölçüsü yaygın olarak kullanılır. Palet ölçüsündeki bu fark, aynı araca yüklenebilecek palet sayısını değiştirir.
Standart bir tenteli dorse genel olarak 33 Euro palet veya 26 adet 1.000 × 1.200 mm palet yerleşimine uygun kabul edilir. Ancak paletlerin taşması, ürünün dengesiz olması veya arada boşluk bırakılması gerekiyorsa bu sayı düşebilir.
Double stacking her üründe uygulanabilir mi?
Hayır. İki katlı yükleme yapılabilmesi için alt sıradaki ürünün taşıma dayanımı, paletin güvenli çalışma yükü, toplam yükseklik, araç iç yüksekliği, üst paletin sabitlenebilmesi, ağırlık merkezinin güvenli kalması, forklift erişimi ve alıcının boşaltma imkânı birlikte değerlendirilmelidir.
Yalnızca yükseklik uygun olduğu için ürünler üst üste yerleştirilmemelidir.
Boşluk kayıpları neden oluşur?
Konteynerin iç hacmi dikdörtgen olsa da ürün ambalajları her zaman ideal şekilde bölünemez.
Örneğin konteyner genişliği 2,35 metre, ürün eni ise 80 cm ise yan yana iki ürün 1,60 metre, üç ürün 2,40 metre kaplar. Üçüncü ürün sığmayacağı için yaklaşık 75 cm genişliğinde kullanılmayan bir şerit oluşabilir.
Bu nedenle küçük bir ambalaj revizyonu bazen araca yüzlerce ilave ürün yüklenmesini sağlayabilir.
Yükleme miktarı nakliye dâhil satış fiyatını nasıl etkiler?
Tam konteyner veya komple tır taşımalarında navlun çoğu zaman araç başına fiyatlandırılır.
Yükleme miktarı azaldıkça ürün başına düşen lojistik maliyet artar. Ayrıntılı maliyet yaklaşımı için ihracat fiyatı hesaplama rehberini de inceleyebilirsiniz.
CFR fiyat hesabı
CFR yalnızca deniz ve iç su taşımalarında kullanılabilir.
CFR’de satıcı navlunu varış limanına kadar öder. Ancak risk, yükün çıkış limanında gemiye yerleştirilmesiyle alıcıya geçer.
CIF fiyat hesabı
CIF hesabı genel olarak CFR maliyetlerine yük sigortasının eklenmesiyle oluşturulur:
CIF yalnızca deniz ve iç su taşımalarında kullanılır. Incoterms 2020 kapsamında CIF için varsayılan sigorta seviyesi Institute Cargo Clauses (C) veya benzeri asgari teminattır; taraflar daha geniş bir teminat üzerinde anlaşabilir.
CPT fiyat hesabı
CPT farklı taşıma türlerinde kullanılabilir.
Satıcı taşıma bedelini belirtilen noktaya kadar öder. Buna karşılık risk, ürünlerin ilk taşıyıcıya teslim edilmesiyle alıcıya geçer.
DAP fiyat hesabı
DAP karayolu ve multimodal taşımalar için kullanılabilir.
DAP’ta satıcı, ürünü belirlenen varış noktasında boşaltmaya hazır şekilde alıcının tasarrufuna sunana kadar maliyet ve riski üstlenir. İthalat gümrük işlemleri ve vergiler genel olarak alıcıya aittir. DAP tesliminde boşaltma yükümlülüğü kural olarak alıcıdadır. Teslim kurallarını karşılaştırmak için ihracatta teslim şekilleri rehberine bakabilirsiniz.
Nakliye teklifinin kapsamını kontrol edin
Nakliyeciden alınan fiyatın hangi masrafları içerdiği açıkça belirlenmelidir.
Fabrikadan limana ön taşıma, konteyner tahsis ücreti, liman masrafları, terminal elleçleme, deniz navlunu, yakıt ve dönemsel ek ücretler, varış terminal masrafları, gümrükleme, transit işlemleri, son teslimat, bekleme ve ardiye, boş konteyner iadesi, özel ekipman bedeli ve gabari dışı yük ek ücretleri kontrol edilmelidir.
Aksi hâlde aynı Incoterms ifadesi kullanılsa bile satıcı ve alıcının fiyat kapsamı beklentisi farklı olabilir.
En sık yapılan yükleme ve fiyatlandırma hataları
- Yalnızca katalog hacmine bakmak: 76,4 m³ konteyner hacmini tamamen kullanılabilir alan kabul etmek yanlış sonuç verebilir.
- Net ağırlığı kullanmak: Palet, kasa, ambalaj ve sabitleme malzemeleri dâhil brüt ağırlık kullanılmalıdır.
- Kapı ölçüsünü gözden kaçırmak: Ürün iç alana sığsa bile kapıdan geçemeyebilir.
- Palet ağırlığını hesaba katmamak: Bir Euro paletin kendi ağırlığı yaklaşık 25 kg’dır. 24 palet yaklaşık 600 kg ekleyebilir.
- Dingil ve ağırlık dağılımını değerlendirmemek: Yük tek bir dingil grubuna veya dar bir alana yoğunlaşabilir.
- Bütün 40’ konteynerleri aynı kabul etmek: Dry, high cube, reefer, open top ve flat rack farklıdır.
- Karayolu sevkiyatında CIF kullanmak: CIF ve CFR yalnızca deniz ve iç su taşımaları içindir.
- Nakliye fiyatını teorik adede bölmek: 1.200 yerine 1.050 ürün yüklenirse ürün başına maliyet yükselir.
- Yükleme ve boşaltma yöntemini kontrol etmemek: Forklift, rampa, vinç ve yan yükleme imkânı teyit edilmelidir.
- Konteynerin gerçek dara ağırlığını kontrol etmemek: Tahsis edilen konteynerin gerçek darası görülmeden VGM ve payload kesinleştirilmemelidir.
Teklif vermeden önce kullanılabilecek yükleme kontrol listesi
Nakliye dâhil ihracat fiyatı hazırlamadan önce aşağıdaki bilgileri tamamlayın:
- Ürünün nihai ambalajlı uzunluğu, genişliği ve yüksekliği
- Birim net ve brüt ağırlık
- Palet türü ve palet ölçüsü
- Palet başına ürün adedi
- Paletin toplam yüksekliği ve ağırlığı
- Ürünün istiflenebilir olup olmadığı
- İzin verilen maksimum kat sayısı
- Konteyner veya dorse iç ölçüsü
- Kapı açıklığı
- Teknik payload
- Güzergâhtaki yasal ağırlık sınırı
- Dingil ve taban yükü
- Yükleme ve boşaltma ekipmanı
- Sabitleme yöntemi
- Navlun teklifinin içerdiği ve içermediği masraflar
- Kullanılacak Incoterms kuralı ve isimlendirilmiş yer
- Gerçek yükleme adedi üzerinden ürün başına lojistik maliyeti
Bu bilgilerin biri dahi eksikse verilen nakliye dâhil fiyatın hata payı artar.
Sonuç: Konteyner ölçüsü bilmek fiyatlandırma bilgisidir
Konteyner ve tır ölçüleri yalnızca sevkiyat günü ihtiyaç duyulan operasyonel veriler değildir.
Bu ölçüler hangi aracın kullanılacağını, kaç ürün satılabileceğini, ürün başına nakliye maliyetini, ihracat satış fiyatını, teklifin rekabetçiliğini ve siparişin kârlılığını doğrudan etkiler.
Yoğun ve ağır ürünlerde tonaj sınırı, hafif ve hacimli ürünlerde ise kullanılabilir alan önce dolabilir. Palet yerleşimi, kapı açıklığı, ağırlık dağılımı ve güzergâh limitleri kontrol edilmeden yalnızca katalogdaki metreküp değerine göre fiyat verilmemelidir.
Temel kural nettir: Hacim, ağırlık, palet, kapı ve yasal sınırlar arasında hangisi önce doluyorsa gerçek yükleme kapasitesi odur.
Konteyner ve Tır Ölçüleri Hakkında Sık Sorulan Sorular
1. 40 HC konteyner kaç m3 alır?
40’ HC konteynerin nominal iç hacmi modele göre yaklaşık 76–76,4 m³’tür. Ancak ambalaj şekli, paletler, boşluklar ve yük sabitleme ekipmanları nedeniyle gerçek kullanılabilir hacim daha düşük olabilir.
2. 40’lık konteyner kaç ton yük alır?
Standart 40’ kuru yük konteynerlerinde teknik payload yaklaşık 28–29 ton seviyesinde olabilir. Gerçek yük miktarı konteyner darası, şasi, kara yolu mevzuatı, dingil dağılımı ve güzergâh limitlerine göre daha düşük kalabilir.
3. 20’lik konteyner ölçüleri nedir?
20’ DC konteynerin yaklaşık iç ölçüleri 5,90 metre uzunluk, 2,35 metre genişlik ve 2,39 metre yüksekliktir. Nominal hacmi yaklaşık 33,2 m³’tür.
4. Ağır ürünler için 20’lik mi 40’lık mı konteyner seçilmelidir?
Yoğunluğu yüksek ürünlerde 20’ konteyner çoğu zaman daha uygun olabilir. Çünkü 40’ konteynerin hacmi yaklaşık iki katına çıksa da payload kapasitesi aynı oranda artmaz. Kesin seçim ürünün ölçüsü, brüt ağırlığı, yük dağılımı ve navlun farkına göre yapılmalıdır.
5. 40’lık konteynere kaç palet sığar?
Palet ölçüsüne ve yerleşim yönüne bağlı olarak standart 40’ konteynere genellikle yaklaşık 24 Euro palet veya 20–21 adet 1.000 × 1.200 mm palet yerleştirilebilir. Ürün çıkıntıları ve sabitleme alanı gerçek sayıyı azaltabilir.
6. Standart bir tır kaç Euro palet alır?
Standart 13,6 metrelik bir dorse genellikle 33 Euro paletlik klasik yerleşime sahiptir. Bazı üretici konfigürasyonlarında 34 palet alanı belirtilebilir.
7. Standart dorse ölçüleri nedir?
Standart tenteli dorselerde iç uzunluk yaklaşık 13,62 metre, iç genişlik yaklaşık 2,45–2,48 metre ve iç yükseklik çoğunlukla yaklaşık 2,70 metre civarındadır. Kesin yükseklik dorse ve çekici konfigürasyonuna göre değişir.
8. Mega dorse ile standart dorse arasındaki fark nedir?
Mega dorse daha düşük taban yapısı sayesinde yaklaşık 3 metre iç yükseklik ve daha yüksek hacim sunar. Mega dorsenin temel avantajı daha fazla tonaj değil, daha fazla hacimdir.
9. Jumbo tır kaç m3 alır?
Jumbo olarak adlandırılan kamyon ve römork kombinasyonlarında toplam hacim, gövde uzunluğu ve yüksekliğine göre yaklaşık 108–120 m³ arasında değişebilir.
10. Frigorifik dorse kaç palet alır?
Yaygın frigorifik yarı römorklar yaklaşık 33 Euro palet veya 26 adet 1.000 × 1.200 mm palet taşıyabilir. İç hacim, yalıtım ve soğutma ekipmanları nedeniyle tenteli dorseden daha düşük olabilir.
11. CIF fiyatı nasıl hesaplanır?
CIF fiyatı genel olarak ürün bedeli, ihracat ve çıkış masrafları, deniz navlunu ve gerekli yük sigortasının toplamından oluşur. CIF yalnızca deniz ve iç su taşımalarında kullanılabilir.
12. CFR ile CPT arasındaki fark nedir?
CFR yalnızca deniz ve iç su taşımalarında kullanılır ve teslim, yükün gemiye yerleştirilmesiyle gerçekleşir. CPT farklı taşıma türlerinde kullanılabilir ve risk ürünün ilk taşıyıcıya teslim edilmesiyle alıcıya geçer. Her iki kuralda da satıcı taşıma bedelini belirlenen varış noktasına kadar öder.
13. DAP teslimde boşaltma satıcıya mı aittir?
DAP teslimde ürün, belirlenen yerde boşaltmaya hazır şekilde alıcının tasarrufuna sunulur. Kural olarak boşaltma alıcının sorumluluğundadır. Satıcının da boşaltmayı üstlenmesi isteniyorsa sözleşme kapsamı ayrıca düzenlenmeli veya uygun durumlarda DPU değerlendirilmelidir.
14. Konteynerin gerçek kapasitesi neden katalog hacminden düşüktür?
Koli geometrisi, paletler, ürünler arasında kalan boşluklar, kapı açıklığı, istifleme kısıtları, yük sabitleme ekipmanları ve güvenli ağırlık dağılımı kullanılabilir kapasiteyi azaltır.
15. VGM nedir?
VGM, dolu konteynerin doğrulanmış brüt ağırlığıdır. Konteyner darası ile ürün, palet, ambalaj, takoz ve sabitleme malzemelerinin toplamını kapsar ve konteyner gemiye yüklenmeden önce taşıyıcıya bildirilir.
YÜKLEME VE FİYATLANDIRMA ANALİZİ
İhracat teklifinizi doğru yükleme hesabıyla oluşturun
Ürününüzün ölçülerini, ambalaj şeklini, hedef pazarı ve teslim şeklini birlikte değerlendirerek gerçek yükleme miktarını ve nakliye dâhil birim satış maliyetini netleştirebiliriz.
Danışmanlık Görüşmesi Talep Edinİhracat Danışmanlığı Hizmetlerini İnceleyin
